تحقیق وپژوهش با مشارکت جمعی کارشناسان بخش های مرتبطبنیاد ساوه شناسی بنیاد ساوهشناسیبنیاد ایرانشناسیطهمورثی روح الله کتابخانه ملی:به نام خداوند جان و خردبنیاد ساوهشناسیآنچه در سالهای اخیر از شناخت اقلیم، رجال، دانش، فرهنگ و اسناد در باب کهنشهر ساوه در دسترس است، به رغم کوششهای گسترده دانشمندان و پژوهشگران ساوهشناسی، بسیار ناچیز، پراکنده و نامنسجم است. تأسیس مجموعهای درخور با حضور مؤثّر پژوهشگران و فرهیختگان متخصّص حوزههای مرتبط و نیز حمایتهای نافذ متولّیان امور و نیز پشتیبانی همهجانبه همه دغدغهمندان و علاقهمندان ساوه و ساوهشناسی، نخستین و مؤثّرترین قدم در این عرصة علمی ـ پژوهشی و فرهنگی ملّی است.البته بنیادهای مختلف در حوزههای مختلف اقلیم شناسی (مانند بنیاد ایران شناسی، فارس شناسی و ...)، رجال شناسی، علمی و .... آثار و برکات محسوسی در حیطة اختصاصی خود داشته و دارند و این امر، مسبوق به سوابق درخشانی نیز هست؛ در این بین «بنیاد ساوهشناسی» نیز در زمره این نوع از مجامع علمی و پژوهشی، چشمانداز روشنی خواهد داشت؛ چراکه غوامض آثار و شخصیت رجال و نیز اقلیم و اماکن ساوجی چنان که جسته گریخته در آثار و میراث علمی ایران و اسلام بدانها اشارات مختصر و مفصّلی رفته است، حکایت از وجود حلقات مفقوده در تاریخ علم و فرهنگ ساوه دارد و یکی از طرق شناسایی این آثار، همین میراث ملموس و ناملموس ایران و جهان اسلام است. ضمناً آنچه متواتراً در اذهان و افواه پژوهشگران از جنبههای ساوهشناسی وجود دارد نیز حاکی از این حقیقت معتنابه است.عجالتاً آنچه در این مختصر، در باب جنبهها و شاخههای «ساوهشناسی» مدّنظر نگارنده است و آنچه در «بنیاد ساوهشناسی» برای رسیدن به این مهمات، سهل الوصول است، ب

مارکوپولو مشهورترین بازرگان-جهانگرد ونیزی فقط در چند موقعیت کوتاه در ایران به سر برد. ولی بخش ایران سفرنامه ی مارکوپولو از جالبترین و هیجانانگیز بخشهایش است و واقعا ارزش خواندن دارد. مارکوپولو در سفرنامهاش، ایران اواخر قرن سیزدهم میلادی را روایت میکند. در این دوره ایلخانیان ( 651-736 هجری قمری 1256–133 میلادی) بر فلات قاره ایران حمکرانی میکنند. ایلخانیان از نوادگان چنگیزخان مغول بودند و به مدت 79 سال بر ایران تسلط داشتند.در آن زمان مسافرت و جهانگردی رواج چندانی نداشت و به خصوص به نوشتن خاطرات سفر یا سفرنامه نادر بود. بنابراین شرح و توصیات مارکوپولو از اوضاع و احوال شهرها و کشورهای سر راهش خیلی خاص و استثنایی بود.ساوه، در سفرنامه مارکوپولوایران، در سفرنامه مارکوپولوبند سی یک 31 -مسیر حرکت مارکو به طرف شهر ساوه بود. ص 115 تا 116دکنر مریم میراحمدیموسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگیدرتند سی ویک " ایران بزرگ " شرح داده شده است.مسیر حرکت مارکو به طرف شهر ساوه. دقیقا نمی دانیم که مارکودرچه فصلی تبریز راترک کرده است.اما مسلما در فصلی بوده که براحتی می توانسته از گردنهء شبلی بگذرد. در آن ایام راه کارواترو از محلی می گذشت که بعد ها در نزریکی آن جاده ساخته شد.اگرچه نام شهر میانه در سفر نامه مارکوپولو آورده تشده است . اما از آنجایی که مسیر سنتی وتاریخی آن نیز از شهر میانه می گشته است . قویا حدس می زنیم که مارکو نیز از این شهر عبور کرده وخورابه شهر ساوه رسانده است.از طریق جغرافیدان عصر مغول . حمد الله مستوفی از چگونگی شهر ساوه درهمان ایام خبر داریمکه شهری آباد " از اقلیم چهارم است وشهرکی اسلامی "30 . ساوه درزمان مارکواز { از چهل وشه دیه } تشکیل شده وبسیاری آباد بوده است 31.ساوه همان شه

آقا رضا رحیمی فرزند علی کاسب حبیب الله مردمی با انصاف ساوه میدان انقلابشناسنامهاش متبرک به نام امامی است که حرمش کربلای ایران است، علقمهاش در خراسان است، هم جان است و هم جانان است و پیر میکدهاش طفل دبستان است.یک عمر است که مسافر جاده جمکران است و نه فقط زائران جمکران که ریگهای کنار جاده هم او را میشناسند، پنجاه سال است که جاندار و بیجان این مسیر صدای نفس های مشتاقش را شنیده اند.سهشنبه که میشود جمکران، انتظارش را می کشد و منارهها سراغش را از گلدستهها میگیرند چراکه این زائر مشتاق ۵۰ سال است که قرار سه شنبه ها را قضا نکرده است.برای من چهل ساله سخت است بگویم پنجاه سال ندبه، گریه، روضه، تعزیه، جاده و ... ولی او ۵۰ سال است که بانی روضه است و برای کسی که پنجاه سال است با روضه زندگی میکند، دیدن آب روضه است، دیدن نان روضه است، کودک خردسال روضه است.چه روزها که مجلس یک نفره روضه بر پا کرده و خودش هم روضهخوان بوده و هم مستمع، هرچند آن مجالس یک نفره شاید در نگاه های زمینی ما یک نفره بوده و در حقیقت پای روضه اش جای سوزن انداختن هم نبوده است، وگرنه عمر مجلس روضهاش به پنجاه سالگی نمیرسید.پیرغلام اباعبدالله الحسین "رضا رحیمی" را میگویم که حبیب روضههای ساوه در هیئت "مکتب قرآن" است. او را که میبینی بوی محرم و تعزیه و روضه به مشام میرسد.در یک روز گرم تابستانی و مصادف با دهه اول ماه محرم در دفتر خبرگزاری ایسنای ساوه میهمان دل عاشورایی اش میشویم. نفس نفس زنان، در حالی که پوستر اطلاع رسانی برنامههای هیات و تعزیه را در دست دارد، از پلههای دفتر خبرگزاری بالا می آید و در پاسخ به عذرخواهی من به دلیل زحمتی که بابت طی کردن پلهها متحمل شد، میگوید: خدا کند تا عمر داریم در خانه سید